سوره با فرمان «بگو» آغاز می‌شود. خداوند به پیامبر می‌آموزد که در برابر شروری که در آیات بعد معرفی خواهند شد، به او پناه ببرد. این سخن، در عین حال، دعایی است که هر خواننده‌ای می‌تواند آن را از زبان خود بر زبان آورد: «پناه می‌برم».

«أَعُوذُ» به معنای پناه‌جستن و قرارگرفتن در حمایت کسی است که توان دفع خطر را دارد. چنین پناه‌جویی، هم به شناخت خطر نیاز دارد و هم به شناخت پناهگاهی مطمئن. از همین رو، آیه پیش از نام‌بردن از خطرها، توجه را به پروردگار معطوف می‌کند؛ خدایی که آفرینش و تدبیر جهان در اختیار اوست.

اما چرا در اینجا از خدا با عنوان «پروردگار فلق» یاد شده است؟ «فَلَق» در کاربرد شناخته‌شدهٔ عربی به سپیده‌دم گفته می‌شود؛ زمانی که روشنایی صبح از دل تاریکی شب سر برمی‌آورد. در این تصویر، جهان هر روز شاهد کناررفتن پردهٔ تاریکی و پدیدارشدن روشنایی است. خدایی که سپیده را برمی‌آورد، همان پناهگاهی است که انسان در برابر شرّ و هراس به او روی می‌کند.

میان این نام و موضوع سوره پیوندی معنادار دیده می‌شود: همان‌گونه که تاریکی با رسیدن صبح کنار می‌رود، انسان نیز در رویارویی با خطرهای آشکار و پنهان به حمایت پروردگاری امید می‌بندد که قدرت گشودن راه و برطرف‌کردن آسیب را دارد. این تشبیه، توضیحی تفسیری برای تناسب تعبیر «ربّ الفلق» با پناه‌جویی است، نه وعده‌ای که هر دشواری الزاماً و بی‌درنگ از میان خواهد رفت.

آیهٔ نخست هنوز نمی‌گوید پناه از چه چیزی خواسته می‌شود. پاسخ از آیهٔ دوم آغاز می‌شود و در سه آیهٔ بعد روشن‌تر می‌گردد. به این ترتیب، پیش از آنکه ترس‌ها و تهدیدها مطرح شوند، پناهگاه به انسان شناسانده می‌شود.